Κιρκίρι - Η μικρότερη πάπια της Ευρώπης με την εκρηκτική ταχύτητα
Αν έχετε βρεθεί ποτέ σε κάποιον ελληνικό υγρότοπο το χειμώνα, ίσως έχετε παρατηρήσει ένα μικρόσωμο, σβέλτο πουλί να σκίζει τον αέρα με απίστευτη ταχύτητα. Πρόκειται για το Κιρκίρι (Anas crecca), τη μικρότερη κοινή πάπια της Ευρώπης και έναν από τους πιο αγαπημένους «μικρούς πρωταγωνιστές» των παρατηρητών πουλιών.
Η ετυμολογία του ονόματος
Η ονομασία του πουλιού σε πολλές γλώσσες είναι ηχομιμητική.
Προέρχεται από το κοφτό, μεταλλικό κάλεσμα του αρσενικού (κιρ-κιρ).
Η λατινική ονομασία Anas crecca, συνδυάζει τη λέξη Anas (πάπια) και τη ρίζα crecca, που αποδίδει ηχητικά τη φωνή του πουλιού.
Η αγγλική λέξη Teal, προέρχεται από παλαιότερες γερμανικές / ολλανδικές ρίζες και έδωσε το όνομά της στο γνωστό μπλε - πράσινο χρώμα, εμπνευσμένο από τη χαρακτηριστική λωρίδα στο κεφάλι του αρσενικού.
Μύθοι και παραδόσεις
Αν και δεν είναι ξεκάθαρο πως αναφέρονται στο Κιρκίρι ή γενικότερα σε μικρές πάπιες, υπάρχουν βάσιμες πιθανότητες πως αφορούν το Κιρκίρι.
Ο Αριστοτέλης αναφέρεται σε υδρόβια πουλιά που τρέφονται εντατικά σε ρηχά νερά, τις βοσκάδες (η Βοσκάς).
Σύμφωνα με έναν γνωστό μύθο, η Πηνελόπη σώθηκε ως βρέφος από πάπιες («πήνελοπες»), από όπου πιθανώς πήρε το όνομά της.
Σε ορισμένες περιοχές της ελληνικής υπαίθρου, τα Κιρκίρια θεωρούνται προάγγελοι του χειμώνα, καθώς η μαζική άφιξή τους συμπίπτει με την πτώση της θερμοκρασίας.
Χαρακτηριστικά και συμπεριφορά
Με μήκος 34–38 εκατοστά, είναι η μικρότερη κοινή πάπια της Ευρώπης.Μπορεί να απογειωθεί σχεδόν κάθετα από το νερό, χωρίς να χρειάζεται «τρέξιμο» και να κάνει μια εξαιρετικά γρήγορη και ευέλικτη πτήση.
Το αρσενικό διαθέτει έντονο πράσινο ιριδίζον κάτοπτρο (speculum) στα φτερά, ιδιαίτερα ορατό στο φως. Από αυτό το φτερό, του πουλιού Teal στα Αγγλικά (=Κιρκίρι στα Ελληνικά) πήρε το όνομά του το χρώμα teal, και όχι το αντίστροφο όπως θα περίμενε κανείς.
